Injectie in heup

Elk jaar krijgen 35.000 mensen van de huisarts te horen dat ze een versleten heup hebben. Ruim 1,5 miljoen mensen hebben in Nederland op dit moment artrose. En wat is de oplossing in het Nederlandse orthopedenland? Wachten tot op het allerlaatste moment, tot het echt niet meer kan. En dan een heupprothese plaatsen. Tot die tijd braaf paracetamol en ibuprofen blijven slikken.

Beweeg- en afvalprogramma goed bij heupartrose

Mensen met heupartrose zijn gebaat bij een behandeling die gericht is op bewegen en afvallen in plaats van de conventionele pijnbehandeling. Deelname aan een gecombineerd beweeg- en afvalprogramma verbetert het lichamelijk functioneren en vergroot het loopvermogen. Bovendien kan het leiden tot uitstel van de heupoperatie, wat gunstig is omdat een heupprothese 15 tot 20 jaar meegaat.

Ondanks internationale richtlijnen bij heupartrose een gecombineerd beweeg- en afvalprogramma aanbevelen, krijgt slechts 10 procent van de patiënten dit geadviseerd van de huisarts.

Wanneer je last hebt van heupartrose loop je het risico in een vicieuze cirkel terecht te komen. Als het lopen pijn doet vanwege de artrose, gaan mensen beweging vermijden en blijven ze in de stoel zitten. De kans bestaat dat hun lichaamsgewicht toeneemt. Door het gebrek aan bewegen, met daarbij de extra belasting van het lichaamsgewicht op het heupen, zullen de klachten toenemen.

Conventionele behandeling van heupartrose

De conventionele behandeling van artrose komt neer op de toediening van medicatie of de plaatsing van een heupprothese. Beide behandelingen zijn lichamelijk en geestelijk zeer ingrijpend. Daarnaast zijn ze weinig effectief doordat ze alleen een tijdelijk alternatief bieden en geen blijvend herstel van het kraakbeen en het gewricht stimuleren.

Patiënten met heupartrose zijn gemiddeld 7 jaar onder behandeling van hun huisarts voordat zij operatief een heupprothese krijgen.

Steeds een hogere dosis medicatie

Vaak wordt er begonnen aan medicatie zoals ibuprofen, diclofenac of naproxen. Dit zijn ontstekingsremmende pijnstillers (NSAID’s). Het zijn goede pijnstillers, maar zelfs bij een lage dosis brengt het gebruik ervan ernstige risico’s met zich mee. Omdat NSAID’s niet de onderliggende oorzaak van de ziekte aanpakt zal je gaandeweg steeds een hogere dosis medicatie nodig hebben.

Een heupoperatie waarbij de versleten heup wordt vervangen door een heupprothese kan gepaard gaan met complicaties.

Na de operatie kunnen zich stolsels vormen in beenslagaders. Dit kan gevaarlijk zijn omdat een stuk stolsel kan afbreken en naar je longen, hart of naar je hersenen kan reizen.

Infecties kunnen optreden op de plaats van de incisie en in het diepere weefsel bij de nieuwe heup. De meeste infecties worden behandeld met antibiotica, maar een ernstige infectie in de buurt van de prothese kan een operatie vereisen om de prothese te verwijderen en te vervangen.

Tijdens de operatie kunnen gezonde delen van het heupgewricht breken. Soms zijn de fracturen zo klein dat ze vanzelf genezen. Maar grotere fracturen moeten mogelijk worden gecorrigeerd met draden, en pennen. En mogelijk een metalen plaat of bottransplantaten.

Bepaalde posities kunnen ervoor zorgen dat de bal van de heupprothese losraakt, vooral in de eerste paar maanden na de operatie. Als de heup ontwricht, kan uw arts u voorzien van een brace om de heup in de juiste positie te houden. Als de heup uit de kom raakt, is een operatie vaak nodig om deze te stabiliseren.

Een heupprothese kan het ene been langer of korter dan het andere. Soms wordt dit veroorzaakt door een samentrekking van spieren rond de heup. In dit geval kan het progressief versterken en strekken van die spieren helpen.

Noodzaak voor tweede heupprothese

De heupprothese kan in de loop van de tijd beschadigd raken door een infectie of door slijtage. Dus als je een ‘nieuwe’ heup hebt terwijl je relatief jong en actief bent, kun je uiteindelijk een tweede heupvervanging nodig hebben.

Chronische pijn na heupvervanging

Onderzoek toont aan dat 7% tot 23% van de patiënten na het plaatsen van een heupprothese last heeft van chronische pijn. [1]Beswick AD, Wylde V, Gooberman-Hill R, Blom A, Dieppe P. What proportion of patients report long-term pain after total hip or knee replacement for osteoarthritis? a systematic review of … Continue reading

Voorbeeld van een heupprothese

Het hoge percentage van patiënten met chronische pijn na het plaatsen van een heupprothese toont de noodzaak aan voor een alternatieve behandeling van heupartrose.

Injecties met corticosteroïden

Wanneer de standaard medicatie faalt om de pijn te onderdrukken kiezen Nederlandse artsen voor een intra-articulaire injecties met corticosteroïden. Dit is een sterk medicijn dat direct in het pijnlijke gewricht wordt geïnjecteerd, bekent als een heupprik.

Volgens orthopeed in opleiding Desiree Dorleijn komt het in de praktijk maar weinig voor dat een injectie in het heupgewricht wordt gezet. Zij verklaart: “Een injectie in het gewricht dient te worden gegeven op de afdeling Radiologie, omdat de specialist met echografie of röntgenfoto moet kijken waar de injectie kan worden gezet. Het toedienen van injecties in het heupgewricht is ook, vanwege de diepere ligging, een stuk lastiger.”

In Nederland is een heupprik te omslachtig of niet winstgevend voor het ziekenhuis en wordt er gekeken of de heupprik omgezet kan worden naar een bilprik.

Gemiddeld gesproken merkt 60% van de mensen na een heupprik, onder echogeleide of onder doorlichting met röntgen, verbetering qua pijn en functie. [2]Wernecke, Chloe, Hillary J. Braun, and Jason L. Dragoo. “The effect of intra-articular corticosteroids on articular cartilage: a systematic review.” Orthopaedic Journal of Sports … Continue reading Dit effect houdt vaak een week of 8-12 aan. [3]Micu MC, Bogdan GD, Fodor D. Steroid injection for hip osteoarthritis: efficacy under ultrasound guidance. Rheumatology (Oxford). 2010;49:1490–1494. [4]Qvistgaard E, Christensen R, Torp-Pedersen S, Bliddal H. Intra-articular treatment of hip osteoarthritis: a randomized trial of hyaluronic acid, corticosteroid, and isotonic … Continue reading

Corticosteroïden zijn schadelijk voor kraakeen

Injecties met corticosteroïden klinkt als een gemakkelijke oplossing. Echter, een hoge dosis of langdurig gebruik of van corticosteroïden heeft een schadelijk effect op gewrichtskraakbeen in het behandelde gewricht maar ook in andere niet-behandelde gewrichten. [5] Ross A. Hauser, MD The Deterioration of Articular Cartilage in Osteoarthritis by Corticosteroid Injections. Journal of Prolotherapy. 2009;1(2):107-123.

Onderzoekers geloven dat de opkomst van artrose, evenals het aantal heup- en knievervangingen, een direct gevolg is van de injecties van corticosteroïden in deze gewrichten.

Regeneratieve injecties in heup

Een veelbelovend alternatief voor de behandeling van heupartrose zijn injecties met beenmergconcentraat (BMC). Het product BMAC wordt gemaakt uit het eigen beenmerg van de patiënt en bevat met name groeifactoren en mesenchymale stamcellen (MSC’s).

De MSC’s kunnen differentiëren in kraakbeen, botten en spieren en hebben het potentieel om kraakbeen te repareren en te vervangen, evenals ander weefsel dat door artrose is beschadigd. [6]Wakitani S, Imoto K, Yamamoto T, Saito M, Murata N, Yoneda M. Human autologous culture expanded bone marrow mesenchymal cell transplantation for repair of cartilage defects in osteoarthritic … Continue reading [7]Fu Y, Karbaat L, Wu L, Leijten J, Both SK, Karperien M. Trophic effects of mesenchymal stem cells in tissue regeneration. Tissue Eng Part B Rev. 2017;23:515–528.

Heupoperaties zijn meestal zeer traumatisch. Ze worden vaak gevolgd door maanden van pijn en ongemak, tijdens een poging om kracht en mobiliteit opnieuw te ontwikkelen.

Stamcellen zijn het startpunt voor alle weefsels in uw lichaam. Je lichaam groeit ze de hele tijd. Onderzoekers van Mayo Clinic dachten dus, waarom ze niet aan het werk zetten om beschadigde weefsels te genezen zoals bot, kraakbeen en spieren.

Patiënten met een stamcelbehandeling worden doorgaans aangemoedigd om dezelfde dag te lopen en de meeste ervaren weinig tot geen “downtime” door de behandeling.

BMC injectie bij heupartrose

Er is nog weinig onderzoek gedaan naar de behandeling van heupartrose met stamcellen.

Bij een onderzoek uit 2022 werd heupartrose behandeld met een enkele BMC-injectie, dat resulteerde in significante verbeteringen in pijn, invaliditeit en kwaliteit van leven. [8] The safety and effectiveness of bone marrow concentrate injection for knee and hip osteoarthritis: a Canadian cohort

Een onderzoek uit 2020 gaf aan dat een enkele BMC-injectie de subjectieve pijn- en functiescores tot 6 maanden aanzienlijk kan verbeteren bij patiënten met heupartrose. [9] Bone Marrow Concentrate Injection Treatment Improves Short-term Outcomes in Symptomatic Hip Osteoarthritis Patients: A Pilot Study

In een onderzoek uit 2014 kregen patiënten met heupartrose een enkele BMC-injectie, dit resulteerde in een vermindering van pijn en een toename van de Oxford Hip Score aan. [10]Centeno CJ, Pitts JA, Al-Sayegh H, Freeman MD. Efficacy and safety of bone marrow concentrate for osteoarthritis of the hip: treatment registry results for 196 patients. J Stem Cell Res … Continue reading  

Jongere heupartrose patiënten (onder 55 jaar) rapporteerden significant meer positieve resultaten met een BCM-injectie

Injectie met gecultiveerde stamcellen

Een onderzoek uit 2017 met een injectie met lichaamseigen gecultiveerde oftewel gekweekte stamcellen bij patiënten met kraakbeenbeschadigingen in de heup geeft aan dat dit een veilige en effectieve behandeling is. Naast het herstel van het heupgewricht, verminderde de stamcelbehandeling ontsteking en stijfheid van het gewricht. [11]Mardones R, Jofré CM, Tobar L, Minguell JJ. Mesenchymal stem cell therapy in the treatment of hip osteoarthritis. J Hip Preserv Surg. 2017;4:159–163.

Heeft u last van heupartrose en is je verteld dat een operatie de enige optie is?

Veel patiënten kunnen met deze behandeling de noodzaak van een gewrichtsvervangende operatie uitstellen of zelfs helmaal vermijden. Door het injecteren van ‘eigen’ stamcellen kan een ingrijpende gewrichtsoperatie, of het leven met chronische gewrichtspijn, worden voorkomen.

Echter bij een gewricht met ernstige artrose ‘bot op bot’ is het helaas niet mogelijk om het kraakbeen terug te laten groeien. Wel kan stamceltherapie bij ernstige artrose de pijn verminderen en de gewrichtsfunctie verbeteren. Lees het artikel over s Werelds meest geavanceerde orthopedische stamcelbehandeling op ArtroseBlog.

Referenties[+]